Jak przypominają jej autorzy, nazwiska są bogatym źródłem informacji. Mogą sygnalizować płeć, przynależność etniczną, a nawet klasową. Mogą się z nimi nawet kojarzyć pewne cechy osobowości, jak serdeczność i otwartość. Ale nazwiska różnią się też w bardziej zasadniczy sposób - niektóre po prostu łatwiej wymówić niż inne.

Lepsze wrażenie już na początku

Naukowcy z Uniwersytetu w Melbourne oraz z Uniwersytetu Nowojorskiego analizowali, jaki wpływ może mieć łatwość wymowy czyjegoś nazwiska na to, jakie wrażenie ktoś robi on na innych i czy zdobywa ich przychylność. Badacze wykonywali doświadczenia w warunkach laboratoryjnych i rzeczywistych posługując się szeregiem nazwisk wywodzących się z Europy Zachodniej i Wschodniej oraz Azji.

Okazało się, że ludzie z nazwiskami łatwiejszymi do wymówienia są przez innych oceniani bardziej pozytywnie i robili lepsze wrażenie niż posiadacze nazwisk trudniejszych w wymowie.

Subtelne uprzedzenia

W doświadczeniu imitującym wybory, kandydaci z łatwiejszymi do wymówienia nazwiskami mieli większe szanse na wygraną. Natomiast, analiza, którą objęto 500 prawników wykazała, że ci, którzy mieli nazwiska łatwiejsze w wymowie szybciej wspinali się na wyższe stanowiska w swojej firmie.

- Wyniki naszych badań wskazują, że zaobserwowany efekt nie jest związany jedynie z długością nazwiska, tym jak obco brzmi bądź jak bardzo jest dziwne, ale raczej z tym, jak łatwo je wymówić - komentuje główny autor pracy dr Simon Laham.

Jego zdaniem, dowodzi to, że subtelne uprzedzenia, których nie jesteśmy świadomi, wpływają na nasze decyzje i wybory.

Prostsza nazwa pomaga także firmom

- Ważne jest byśmy brali pod uwagę te subtelne czynniki, które kształtują nasze wybory i sądy na temat innych. Zdawanie sobie z tego sprawy może pomóc nam korygować sposób myślenia i sprawić, że będziemy traktować innych w bardziej sprawiedliwy i obiektywny sposób - tłumaczy badacz.

Dr Adam Alter, który prowadził analizę w firmach prawniczych ocenia, że podobny efekt dotyczy prawdopodobnie również innych zawodów, a także wielu innych dziedzin życia.

Z jego wcześniejszych badań wynika na przykład, że akcje firmy o prostszej nazwie radzą sobie lepiej na giełdzie niż akcje firmy, której nazwa jest skomplikowana.

PAP - Nauka w Polsce